Auteur archieven: Marten Lenstra

Uurwerk

Geplaatst op door

Uurwerkperikelen
Nadat het lepelasje gebroken is geweest was het uurwerk behoorlijk van slag. Het gewicht van 50 kilo is naar benden gedonderd en heeft nogal wat ontsteld. De tijd op de wijzerplaten klopte niet meer met het uurwerk. Dat hebben we weer goed afgesteld. Daarna bleek dat het uurwerk onregelmatig tikte. Twee tanden van het messing rad waren eigenlijk te groot waardoor het lepelasje zo nu en dan bleef hangen. We hebben met een vijl die tanden wat lager gemaakt. Nu loopt het uurwerk beter dan ooit. Alleen te langzaam. Dan werkt het opwindmechanisme niet goed. We hebben de lens van de slinger iets hoger gedraaid en dat hielp. Nu maar wachten tot er weer iets mis gaat. Uurwerk is bijna 500 jaar oud.

Nieuw touw voor uurwerk en speeltrommel

Geplaatst op door

Bij de restauratie van het uurwerk en de speeltrommel is indertijd natuurlijk sisaltouw gebruikt. Daar is op zich niks mis mee maar we zagen het steeds dunner worden. Het gewicht van de speeltrommel is zo’n 75 kg en die van het uurwerk respectievelijk 50 en 25 kg. Daar kan je geen risico mee lopen. We hebben 75 meter 14 mm polypropyleen touw gekocht en zijn vorige week maandag en vandaag aan de slag gegaan. Vrij simpel, het nieuwe touw aan het oude maken en doortrekken. Oog eraan splitsen, en klaar.

Het verwijderen van het oude touw van het slagwerk.
Het oude touw gebruiken we om het nieuwe touw in te scheren.
Eenmaal ingeschoren splitsen we een stalen kous aan het eind.
Dat kunnen wij wel als ervaren zeilers.
Al snel zijn beide touwen van het uurwerk vervangen.
Het touw van de speeltrommel was iets lastiger want het schoot naast de katrol, 10 meter hoog. We moesten een plank uit de vloer boven het uurwerk halen om daar bij te kunnen.
Het touw met een metalen kousje aan het gewicht gespltst.

Het Eijsboutsuurwerk is weer terug

Geplaatst op door

Vorige week hebben we het uurwerk weer teruggezet in de toren. In de werkplaats hebben we een paar onderdelen nog beter schoongemaakt en afgesteld. Daarna heeft het een week zonder haperen gefunctioneerd. Nu weer op zijn plek blijft het goed gaan. Nu rest alleen nog het instellen dat hij gelijk loopt. Nu loopt het 2 minuten voor in 3 dagen. Zo nu en dan kijkt een van ons in de toren en kijkt naar de echte tijd en de uurwerktijd. Door het gewicht van de slinger omhoog of omlaag te draaien regel je de lengte van de slinger en dus de snelheid….langer is langzamer, korter sneller.

Het Eijsboutsmysterie

Geplaatst op door

Of hoe een uurwerk alle natuurkundige wetten aan zijn laars lapt.

Wat is er nou toch aan de hand met ons Eijsboutsuurwerk? Vorig jaar heel veel tijd besteed aan het vinden van een reden waarom het niet blijft lopen. Hij doet het een half uur of soms nog korter en dan lijkt het wel of er iets blokkeert. We hebben besloten om het weer terug te halen naar de warme werkplaats. Hier gaan we het weer opstellen en verder zoeken.

Hangend aan de takel boven het luik. Eerst snel een foto gemaakt.
In de takel op weg naar beneden. Twaalf meter lager.
Weer terug in de werkplaats.